මේ වන විට යුරෝපාකරයේ පැතිර යන මාරාන්තික E.coli බැක්ටීරියාව මුල් ඇද්ද වූ ධාන්‍යවලින් හටගන්නට ඇතැයි විද්‍යාඥයන් සැක පළකරයි.

මේ අතර ඒ සම්බන්ධයෙන් හදිසි සාකච්ඡාවක් පැවැත්වීම සඳහා යුරෝපා සංගමයේ කෘෂිකර්ම අමාත්‍යවරුන් ද එක්රැස් වීමට නියමිත බව විදෙස් මාධ්‍ය අනාවරණය කරයි.

මෙම බැක්ටීරියාව ශරීර ගතවීම නිසා මේ වන විට පුද්ගලයන් 22 දෙනෙකු මියගොස් ඇති අතර ජර්මනිය ඇතුළු රටවල් 12ක එය පැතිර ගොස් තිබේ.

මේ වන විට පුද්ගලයන් 2200කට අධික පිරිසකට මෙම බැක්ටීරියාව ආසාදනය වී ඇත. ජර්මනිය කරා සිදුවන සංක්‍රමණ හේතුවෙන් එරටින් පිට වෙනත් රටවල් කරා මෙම බැක්ටීරියාව පැතිර යාමට හේතු වී ඇත.

මෙම බැක්ටීරියාව පිළිබඳ ව පවතින බිය හේතුවෙන් තක්කාලි, සලාද වර්ග වැනි දෑ ආහාරයට ගැනීම සම්බන්ධයෙන් අදාළ රටවල අනතුරු ඇඟවීම් ද සිදුකර ඇත.

යුරෝපය පුරා පැතිර යන E.coli නම් බැක්ටීරියාව හේතුවෙන් මේ වන විට පුද්ගලයන් 22 දෙනෙකු මියගොස් ඇතැයි විදෙස් වාර්තා පවසයි.

ඉන් පුද්ගලයන් 21 දෙනෙකු ජර්මන් ජාතිකයන් වන අතර එක් අයෙකු ස්වීඩ්න් ජාතිකයෙකු වේ.

මේ වන විටත් ජර්මන් වැසියන් 2150කට අධික පිරිසකට මෙම බැක්ටීරියාව ආසාදනය වී ඇතැයි වාර්තා වේ.

මේ අතර ඕස්ට්‍රේලියාව, චෙක් ජනරජය, ඩෙන්මාර්කය, ප්‍රංශය, නෙදර්ලන්තය, නෝර්වේ, පෝලන්තය, ස්පාඤ්ඤය, ස්විට්සර්ලන්තය හා එක්සත් රාජධානිය වැනි රටවලින් ද මෙම බැක්ටීරියාව ආසාදනය වූවන් හඳුනාගෙන තිබේ.

මෙම බැක්ටීරියාව කුමන මූලයකින් හට ගන්නේදැයි මෙතෙක් සොයාගෙන නොමැති අතර විද්‍යාඥයන් විසින් තවදුරටත් ඒ පිළිබඳ ව පරීක්ෂණ සිදුකරමින් සිටී.

කියුබාවේ නායක පිදෙල් කස්ත්‍රෝ මහතා කියුබා කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ ඉහළ ම නායක තනතුරින් අද (19) ඉවත් වූ බව ප්‍රකාශයට පත් කර තිබේ.

සිය සහෝදරයා වන රාවුල් කස්ත්‍රෝ මේ වනවිට කියුබාවේ නායකත්වය උසුලන අතර ‘තමාට දැන් පක්ෂ නායකත්වයේ පෙර මෙන් කටයුතු කිරීම අපහසු බව රාවුල් දන්නා බව‘ ෆිඩෙල් කස්ත්‍රෝ පවසා තිබේ.

1965 පිහිටුවන ලද කියුබා කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ මධ්‍යම කාරකසභාවේ පළමු වන ලේකම්වරයා ලෙස පත් වූ ෆිඩෙල් කස්ත්‍රෝ විප්ලවයකින් බලය අල්ලා ගැනීමෙන් පසු ව කියුබානු සමාජවාදී රාජ්‍යය බිහිකළේ චේ ගෙවේරා ද සමඟ එක් ව සටන් කරමිනි. මේ වනවිට ෆිඩෙල් කස්ත්‍රෝ 84 වන වියේ පසු වේ.

මිනිස් සිරුරට අහිතකර නොවන මට්ටමක් දක්වා මේ වන විට එය පහළ බැස ඇතැයි එරට අමාත්‍ය මණ්ඩල මහ ලේකම් යුකිඕ එඩානෝ මහතා සඳහන් කරයි.

ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ මෙම තත්ත්වය ඉතා සමීප ආකාරයෙන් පරීක්ෂා කළ යුතු වුවත් මේ වන විට සංකේන්ද්‍රණය වූ විකිරණශීලී ද්‍රව්‍ය සිව්වන ප්‍රතික්‍රියාකාරකයෙන් නිතර විමෝචනය නොවන බවයි.

එහෙත් මීට පෙර ඇති වූ ගින්නෙන් හා පිපිරීම්වලින් අනතුරුදායක විකිරණශීලී ද්‍රව්‍ය පිටවූවා ද යන්න නිශ්චිත ව සඳහන් කළ නොහැකි බව එරට බලධාරීහු පවසති.

පසුගිය දා ඇති වූ භූ කම්පනයෙන් පසු ව මෙම න්‍යෂ්ටික බලාගාරයේ ප්‍රතික්‍රියාකාරක තුනක සිසිලන පද්ධති අක්‍රීය වූ අතර ඒ සමඟ බලාගාරයේ විකිරණ මට්ටම් මිනිස් සිරුරට අහිතකර අන්දමින් ඉහළ ගියේය.

මේ නිසා බලාගාරයේ අත්‍යවශ්‍ය සිසිලන කටයුතු සඳහා කාර්ය මණ්ඩලයෙන් 50ක පමණ පිරිසක් හැර ඉතුරු පිරිස ද ඉන් ඉවත් කිරීමට පියවර ගැනුණි.

අතුරුදහන් ව ඇති ගණන 10000ක්

ජපානයේ ප්‍රබල භූකම්පනයෙන් පසු ව වෙරළබඩ සෙන්දායි ප්‍රදේශයෙන් වාර්තාවන මියගොස් ඇති හා අතුරුදහන් සංඛ්‍යාව 1600 ඉක්මවා ඇතැයි ද සමස්ත අතුරුදන් වූවන්ගේ ගණන සළකා බලන විට මියගොස් ඇති ගණන 10000කට වැඩිවනු ඇති බවද මේ වනවිට ජපානයෙන් ලැබෙන වාර්තාවල සඳහන් වේ.

මේ භූමිකම්පාව 1900 වසරේ සිට ලොව ඇති වූ පස්වැනි දරුණු ම භූමිකම්පාව ලෙස නම් කර තිබේ. එහි චලනය ජපානයේ කිලෝමීටර් 2100ක ප්‍රදේශයකට දැනී ඇත.

ෆුකුෂිමා කලාපයේ අතුරුදහන් ව ඇති ගණන 1167ක් බව වාර්තා වේ. පානීය හා අත්‍යවශය ආහාර ලබාගැනීමට විපතට පත් ජනතාව පෙළ ගැසී සිටින බව ද වාර්තාවේ.

නැඟෙනහිර වෙරළබඩ මහාමාර්ග අවහිර වී ඇති අතර දූරකතන සම්බන්ධතා ඇණහිට තිබේ. ජපාන ජනගහණයෙන් 4%ක් වන මිලියන 2.5ක ජනතාවකට විදුලිබලය විසන්ධි වී ඇත. දිනකට මිලියන 10ක ජනතාවකට සේවා සැපයූ ඊසාන දෙසට ධාවනය වන දුම්රිය සේවා නතර කර ඇත. ටෝකියෝ නරිටා ගුවන්තොටුපොළ දින නියමයක් නැතිව වසා දමා තිබේ.

ත්සුනාමි ව්‍යසනයෙන් පසු ව ෆුකුෂිමාහි පිහිටි න්‍යෂ්ටික බලාගාර තුනක් අක්‍රීය ව ඇති අතර අංක 1 දරණ න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියාකාරකයේ සිහිලන පද්ධතිය පසුගිය සිකුරාදා පුපුරා විනාශ විණි. අද (13) අංක 3 දරණ ප්‍රතික්‍රියාකාරකයේ සිහිලන පද්ධතිය ද අක්‍රීය වූ අතර මුහුදු වතුර සහ බොරොන් මූලද්‍රව්‍යය එයට නල මඟින් ඉසීමට කම්කරුවන් පියවරගෙන තිබේ. නමුත් එය ද පුපුරායෑමට ඉඩ ඇති බව බලධාරීන් පවසා තිබේ.

ඒ සමඟ ම විකිරණ බලපෑමක් ප්‍රදේශයේ ඇති වූ හෙයින් වහාම පළාතේ ජනතාව ඉවත්කිරීමට පියවර ගැනිණි. විදෙස් වාර්තාවලට අනුව පුද්ගලයින් 160ක් පමණ විකිරණවලට නිරාවරණය වී ඇතිදැයි පරීක්ෂාවලට ලක්කර ඇති අතර 19ක් එයට ගොදුරු වී රෝහල් ගතකර ඇතැයි ද පැවසේ. විකිරණ බලපෑමෙන් මුදා ගැනීමට එහි 210000ක ජනතාවක් ඉවත්කර ඇති අතර ඔවුන් ව තාවකාලික කඳවුරුවලට යොමු කර ඇත.

මිනමිසංරිකු තොටුපොළ ආශ්‍රිත ව ඇති මියාගි පළාතේ පමණක් 10000ක් අතුරුදහන් ව තිබෙන බව වාර්තා වේ. ලක්ෂයක බලකායක් රජය විසින් සහන සේවා සඳහා යොදවා තිබේ.

ටොයොටා මෝටර්රථ සමාගම සිය දේශීය නිෂ්පාදන කම්හල් 12ක කටයුතු අත්හිටුවීමට තීරණය කර ඇත. නිසාන් සමාගම සිය කම්හල් 3ක ද හොන්ඩා සමාගම කම්හල් 3ක ද නිෂ්පාදන කටයුතු අත්හිටුවීමට තීරණය කර ඇත.

රටවල් 48ක් සහ යුරෝපා සංගමයද ජපානයට සහනාධාර සැපයීමට ඉදිරිපත් ව සිටී. සහන සේවා සඳහා ජපාන ආරක්ෂක අංශ වෙත සහය දීමට අමෙරිකානු ආරක්ෂක අංශ ද මේ වනවිට ජපානයට පැමිණ තිබේ. චීනය ද සිය සහන කණ්ඩායම් ජපානය වෙත එවා අතැයි වාර්තා වේ.

හවායි දූපත්, කැලිෆෝර්නියාව, ඉන්දුනීසියාව, දකුණු පැසිපික් දූපත්, නවසීලන්තයේ උතුරුදිග හා ටොන්ගා යන රටවලට ද එම භූකම්පනයෙන් පසු ව ඇති වූ උදම්රළ (ත්සුනාමි) ගලා ඒමෙන් බලපෑම් ඇති වී තිබේ.

ජපානයට මීට පෙර 1923 දී ඇති වූ 8.3ක භූමිකම්පාවෙන් 143,000ක් මියගොස් තිබෙන අතර 1995 දී කෝබේ පළාතේ ඇති වූ 7.2ක භූමි කම්පාවෙන් 6400ක් මියගොස් තිබේ.

තදබල භූමි කම්පාවක් පැසිපික් සාගරයේ ඔස්ට්‍රේලියාවට ඊසාන දෙසින් පිහිටි වනාටෝ දූපත් නුදුරු ව සිදු ව ඇති බව එක්සත් ජනපද භූවිද්‍යා සමීක්ෂණ ආයතනය වාර්තා කරයි. නමුත් සුනාමි අනතුරු ඇඟවීමක් නිකුත් කර නැත.

මේ භූ කම්පනය රිච්ටර් මාපකයේ 6.6ක ප්‍රබලත්වයකින් යුතු බව ඊයේ පළමුව වාර්තා කළ ද අද (10) වාර්තාවන්නේ එය 6.9කින් යුක්ත බවය. සාගර පතුලේ සිදු ව ඇති එහි එපිකේන්ද්‍රයේ ගැඹුර කිලෝමීටර් 31.1කි.

මේ වනතුරු අනතුරු කිසිවක් වාර්තා නො වේ. කැලිෆෝර්නියා, ඔරිගන්, වොසින්ටන්, බ්‍රිටිෂ් කොළොම්බියා හෝ ඇලස්කා වෙරළබඩ පෙදෙස්වලට ඉන් හානියක් සිදු නො වන බව විදෙස් වාර්තා පවසයි.